یک مطالعه جدید نشان میدهد که پیوند میکروبیوتای مدفوع بهصورت خوراکی (FMT) میتواند افزودنی ممکن و ایمنی در پیشگیری از بیماری پیوند علیه میزبان در بیماران تحت درمان پیوند سلولهای بنیادی برای درمان سرطانهای خون باشد.
به گزارش بخش گوارش رسانه اخبار پزشکی مدنا، این مطالعه بخشی از یک آزمایش بالینی فاز 2 است که توسط پزشکان مرکز سرطان فرد هاچ هدایت میشود. این تحقیق بر اساس تحقیقات قبلی پیرامون نقش میکروبیوتای روده در کمک به بیماران برای بهبودی پس از پیوند سلولهای بنیادی است.
آرمین رشیدی، MD، PhD، نویسنده اصلی، انکولوژیست بالینی در فرد هاچ گفت: «میکروبیوتای روده یک اندام مستقل است و به سیستم ایمنی متصل است. از آنجایی که فرآیند پیوند سلولهای بنیادی به میکروبیوتای روده آسیب میزند، ما میخواهیم ببینیم که آیا FMT میتواند به بازسازی تنوع میکروبی و ترویج گونههای باکتریایی مفیدی که از سیستم ایمنی سالم حمایت میکنند، کمک کند.»
مطالعه شامل 20 بیمار بود که پیوند سلولهای بنیادی آلوژنیک برای اختلالات مختلف خونی از جمله سرطانهای خون انجام داده بودند. سپس آنها FMT را از طریق کپسولهای خوراکی که سه بار در روز به مدت هفت روز مصرف میشدند، دریافت کردند. این کپسولها شامل جامعهای از میکروبها بودند که از نمونههای مدفوع سه اهداکننده سالم استخراج شده بودند.
کپسولها توسط برنامه میکروبیوتای درمانی دانشگاه مینهسوتا و مطابق با پروتکلهای تحقیقاتی تایید شده از سوی FDA و استانداردهای دارویی سختگیرانه تولید شدند.
الکساندر خوروتس، MD، نویسنده مشترک مقاله و گوارششناس در دانشکده پزشکی دانشگاه مینهسوتا گفت: «اگرچه این کپسولها در ابتدا برای درمان عفونتهای مکرر کلستریدیوم دیفیسیل توسعه یافته بودند، اما اکنون در حال بررسی برای انواع مختلفی از کاربردها هستند برخلاف درمان C. difficile، بیشتر کاربردها به فرمولاسیونهای بهینه شدهای از میکروبهای روده نیاز دارند. آزمایش فرد هاچ این مرحله بعدی در توسعه درمانهای میکروبی حاصل از اهداکنندگان را نشان میدهد.»
تفاوتهای اهداکنندگان مهم است: این آزمایش سه اهداکننده FMT مختلف را تحلیل کرد و تفاوتهای قابل توجهی در نحوه تثبیت شدن هر یک در گیرنده مشاهده شد. اهداکننده 3 به عنوان موثرترین شناخته شد و میزان تثبیت میکروبیوتا 67 درصد را به دست آورد. این بدان معنی است که از میان تمام میکروبها پس از FMT که منشأ آنها با قطعیت قابل شناسایی بود، 67 درصد از اهداکننده و بقیه از بیمار بودند. این اهداکننده برنده با سطوح بالای باکتری بیفیدوباکتریوم آدولسنتیس، یک میکروب مفید شناخته میشد.
تنوع میکروبیوتا تأثیرگذار است: همانطور که در تحقیقات قبلی نشان داده شده بود، این مطالعه نشان داد که تنوع پایینتر میکروبیوتای پیش از FMT در بیماران با تثبیت بهتر میکروبیوتای اهداکننده همراه است. این نشان میدهد که محیطهای رودهای با تنوع کمتر پیش از FMT ممکن است انتقال میکروبها را برای تثبیت شدن آسانتر کنند.
FMT ایمن است: نشان داده شد که FMT حتی در بیماران با سیستم ایمنی بسیار ضعیف ایمن است. انتقال میلیونها میکروب زنده به بیمار هیچ عفونتی ایجاد نکرد، احتمالاً به این دلیل که این میکروبها سالم از یک اهداکننده سالم بودند. تثبیت به 100 درصد برای برخی از گونههای میکروبی شناخته شده که از سلامت کلی روده حمایت کرده و از بیماری پیوند علیه میزبان محافظت میکنند، رسید.
مطالعه ما نشان میدهد که وقتی FMT پس از رعایت مقررات مناسب در یک آزمایش بالینی انجام شود، ایمن است. قبلاً نگرانیهایی در مورد دادن میکروبهای زنده به افرادی که سیستم ایمنی ضعیفی دارند وجود داشت، اما این مطالعه و مطالعه ما در سال 2023 قبل از آن هیچ سمیّت عمدهای نشان نداد که باید برای بیماران و خانوادههای آنها اطمینانبخش باشد.»
در دوره آغاز آزمایش بالینی، یک فاز آمادگی برای پیدا کردن بهترین اهداکننده از میان سه اهداکننده مدفوع به منظور استفاده در آزمایش تصادفی بزرگتر است که هماکنون بهطور فعال در حال جذب بیمار است. آزمایش بالینی تصادفی فاز 2، که تحت هدایت رشیدی است، بررسی خواهد کرد که آیا FMT بهبود نتایج سلامتی برای بیمارانی که پیوند سلولهای بنیادی آلوژنیک دریافت کردهاند، مانند کاهش GVHD حاد، بستریهای کمتر، عفونتهای کمتر، کیفیت زندگی بهتر و بقا طولانیتر را به همراه دارد یا خیر.
رشیدی گفت: «امید استفاده از FMT در افرادی که پیوند سلولهای بنیادی دریافت میکنند این است که FMT به پیشگیری از GVHD حاد کمک کند بدون اینکه فشار ایمنی اضافی وارد کند، کیفیت زندگی را بهبود بخشد و مرگ و میر پس از پیوند را کاهش دهد. یافتههای ما که در Nature Communications منتشر شده، مثال دیگری از شواهد مبتنی بر تحقیق است که نشان میدهد میکروبیوتای روده چگونه میتواند برای بهبود سلامت انسان مورد استفاده قرار گیرد.»
دیگر آزمایشات بالینی که FMT را بررسی میکنند بر درمانهای اوتیسم، کولیت، بیماری التهابی روده و سندرم روده تحریکپذیر تمرکز دارند. در سال 2023، FDA ایالات متحده FMT خوراکی را برای درمان نوع عفونی اسهال تأیید کرد. این مطالعه توسط انجمن لوسمی و لنفوم و جایزه مؤسسههای ملی بهداشت برای فرد هاچ/دانشگاه واشنگتن/کنسرسیوم سرطان سیاتل حمایت مالی شد. تولید محصول FMT و دارونما بهطور جزئی توسط Achieving Cures Together، یک سازمان غیرانتفاعی، پشتیبانی شد. در صورتی که کشفیات تجاریسازیپذیر از تحقیق ذکر شده به دست آید، فرد هاچ و دانشمندانی که در کشفیات مشارکت داشتهاند، ممکن است از تجاریسازی آینده آنها بهرهمند شوند.
آزمایشات بالینی که در بالا به آنها اشاره شده، شامل محصولات و یا درمانهای تحقیقاتی هستند که هنوز برای بازاریابی تجاری توسط FDA ایالات متحده یا هر مقام نظارتی دیگری تأیید نشدهاند. نتایج ممکن است متفاوت باشد و نتایج دلگرمکننده از آزمایشات بالینی در مراحل اولیه ممکن است در آزمایشات بالینی در مراحل بعدی تأیید نشوند. هیچ نتیجهگیری نباید از اطلاعات موجود در این نکات یا از ارائههای کنفرانسها در مورد ایمنی، اثربخشی یا احتمال تأیید نظارتی این محصولات و یا درمانهای تحقیقاتی گرفته شود. فرد هاچ هیچ تأییدی بر صحت محتوای سایتها، مواد یا اطلاعات مربوط به طرفهای ثالث که ممکن است در ارائهها به آنها اشاره شده باشد، ندارد.
