کمیسیون اروپا بهتازگی ابزاری جدید برای حمایت از ردیابی انتشار بیماریهای عفونی از طریق تجزیه و تحلیل فاضلاب راهاندازی کرده است: داشبورد اروپایی پایش فاضلاب. این داشبورد با تجمیع داشبوردهای ملی و پژوهشی موجود، دادههایی را از سراسر اتحادیه اروپا نمایش میدهد. با ارائه اطلاعات تقریباً لحظهای درباره روندهای عوامل بیماریزا، این ابزار میتواند از مقامات بهداشت عمومی در تلاشهایشان برای ردیابی، پیشبینی و واکنش سریع به شیوع بیماریها حمایت کند.
به گزارش بخش سلامت و بهداشت رسانه اخبار پزشکی مدنا، این داشبورد توسط رصدخانه فاضلاب اتحادیه اروپا برای بهداشت عمومی، وابسته به مرکز تحقیقات مشترک (JRC)، با همکاری اداره آمادگی و پاسخگویی سلامت اروپا (HERA) توسعه یافته است. این ابزار با هدف ادغام آزمایش فاضلاب در فعالیتهای پایش سلامت عمومی اتحادیه اروپا طراحی شده است. با در نظر گرفتن ارتباط تنگاتنگ سلامت انسان و محیطزیست و در راستای رویکرد سلامت واحد (One Health)، مجموعهای از ابتکارات اتحادیه اروپا برای نظارت بر پارامترهای سلامت در آب بهمنظور کاهش خطرات و پیشگیری از شیوع بیماریها در حال اجرا است.
دستورالعمل بازنگریشده تصفیه فاضلاب شهری، که از ابتدای این ماه لازمالاجرا شده است، کشورهای عضو را موظف میکند تا سامانههای ملی پایش فاضلاب شهری را برای نظارت بر پارامترهای سلامت عمومی راهاندازی کنند، با هدف پشتیبانی از تصمیمگیری سریع در مواقع اضطراری بهداشتی. راهبرد آینده مقاومت آبی نیز از طریق اقدامات افزایش دانش و کاهش آلودگی آب، رویکرد سلامت واحد را بیش از پیش تقویت خواهد کرد.
بهطور سنتی، پایش سلامت عمومی به گزارشهای بالینی متکی است، یعنی آزمایش و تشخیص افراد مبتلا. همهگیری کووید ۱۹ نشان داد که پایش فاضلاب میتواند دادههای تکمیلی مفیدی را برای نظارت بر وضعیت اپیدمیولوژیک ارائه دهد و سیگنال اولیه و جامعتری از انتشار بیماریها را فراهم آورد. از طریق ردیابی گردش عوامل بیماریزا، پایش مبتنی بر فاضلاب میتواند به مقامات بهداشت عمومی در شناسایی موجهای بالقوه بیماری کمک کند و حتی پیش از مشاهده گونههای ویروسی در محیطهای بالینی، آنها را شناسایی نماید.
داشبورد اروپایی پایش فاضلاب زمینهساز ایجاد یک پلتفرم فراملی برای پایش بیماریها است. این ابزار در حال حاضر شامل دادههایی درباره سه عامل بیماریزای کلیدی (ویروس SARS-CoV-2، ویروس سنسیشیال تنفسی (RSV) و آنفلوانزا) از یازده کشور اروپایی است و بیش از یک میلیون اندازهگیری را پشتیبانی میکند. این داشبورد بهصورت رایگان در دسترس عموم قرار دارد. رصدخانه فاضلاب اتحادیه اروپا برای بهداشت عمومی در تلاش است تا یک سامانه یکپارچه پایش فاضلاب ایجاد کند که بتواند دادههای سازگاری را به مقامات بهداشتی ارائه داده و هماهنگی واکنشهای فرامرزی به شرایط اضطراری سلامت را تسهیل کند. برای تحقق این هدف، پیشبینی میشود که این داشبورد در آینده دادههای بیشتری از کشورهای مختلف و عوامل بیماریزای دیگر را شامل شود.
در نهایت، این داشبورد میتواند دادههای منابع مختلف را از سایر مناطق جهان تحت کنسرسیوم جهانی پایش فاضلاب و محیطزیست برای سلامت عمومی (GLOWACON) به هم متصل کند. این ابتکار که توسط کمیسیون اروپا با همکاری شرکای کلیدی جهانی راهاندازی شده است، هدف ایجاد یک سامانه دیدهبانی بینالمللی برای شناسایی زودهنگام، پیشگیری و پایش لحظهای تهدیدات اپیدمیک و شیوع بیماریها را دنبال میکند.
